Yeryüzündeki canl? türlerini katalogland?rmay? amaçlayan Ya?am Ansiklopedisi"nin 30.000 canl?y? kapsayan ilk bölümü, www.eol.org sitesinde yay?na verildi. Sitede her canl? türü, resim ve ilgili bilgiler sunularak kendine ayr?lm?? bir sayfada tan?t?l?yor. 2017 y?l?na kadar katalogland?r?lmas? amaçlanan tür say?s? 1.8 milyona ula??yor[i].
Sitenin haz?rlanmas?nda, internette daha önce yay?na verilmi? olan ve halihaz?rda birçok canl?ya ait bilgileri yay?nlamakta olan veritabanlar?ndan faydalan?ld?. Ya?am Ansiklopedisi projesi yöneticisi Dr. James Edwards, çe?itli kaynaklardan verileri çekip kendi bilgi havuzlar?nda yay?nlamalar?n? sa?layan bir teknoloji kulland?klar?n? belirtiyor. "E?er birisi bu kadar bilgiyi, bir ya?am ansiklopedisini, oturup s?f?rdan yazmaya ba?lasa bunun tamamlanmas? 100 sene sürer. Ama biz bu i?i bu sürenin onda biri kadar zamanda yapabilece?imizi dü?ünüyoruz", diyor Edwards[ii].
Ya?am Ansiklopedisi sitesinden, bir canl? türünün soyunun devam edip etmedi?i, tehlikede olup olmad???na dair bilgiler bulmak da mümkün.
Ya?am Ansiklopedisi projesi, dünyan?n çe?itli ülkelerinden çok say?da bilim adam?n?n sürdürdü?ü s?n?fland?rma çal??malar?nda gelinen son a?amay? göstermesi bak?m?ndan ilgi çekici oldu?u gibi, yeryüzünde Allah"?n var etti?i çe?itlili?in ne denli hayret verici bir zenginlik sundu?unu da bir kez daha hat?rlatmaktad?r.
Dünya"da, gerçekten de ola?anüstü bir biyolojik çe?itlilik vard?r. Çöllerden ya?mur ormanlar?na, da?lar?n zirvelerinden okyanus tabanlar?na kadar çok çe?itli ya?am alan?, birbirinden çok farkl? beden yap?s? ortaya koyan milyonlarca canl? türüne ev sahipli?i yapmaktad?r. Ya?am türlerinin en yo?un olarak bulundu?u ya?mur ormanlar?nda tek bir a?ac?n üzerinde 43 ayr? kar?nca türü; 650 farkl? böcek türü görülebilmektedir. Bu türlerden her biri, çok büyük bir sistemin kilit rol oynayan birer eleman?d?r ayn? zamanda. Bilim ve Teknik dergisinde Amazon"daki ya?mur ormanlar?n?n anlat?ld??? bir makalede, türlerin birbirine ba??ml?l??? ve ekolojik sistemdeki hassas yap? ?u sözlerle tarif edilmektedir:
"Amazon Havzas?"ndaki bu karma??k ekosistemde türlerin süreklili?i birbirlerinin ya?am?na s?k? s?k?ya ba?l?d?r. Bitki ya da hayvan olsun, her bir tür, bu milyon parçal? sistemin küçük bir bölümüne katk?da bulunur. A?açlar?n, a?açlardaki epifitlerin (toprakta köklenmeye gereksinim duymayan bitkiler) ve mantarlar?n, maymunlar?n, vampir yarasalar?n, kartallar?n, papa?anlar?n, ?rmaktaki timsahlar?n, piranhalar?n ve nilüferlerin, gözle görülmeyen mikroorganizmalar?n, içinde ya?ad?klar? bu dev ekosisteme hepsinin farkl? katk?lar? vard?r. Burada çok hassas dengeler söz konusudur. Ya?mur orman? tüm bu türlerle birlikte var olur. Tek bir türün bile ortadan kalkmas? birçok dengeyi bozar."[iii],[iv]
Di?er yandan, bu canl?lar insanlar için çok çe?itli ve hayati önemde faydalar ortaya koymaktad?r. Besin tüketimimizin yakla??k %80"i sadece 20 kadar bitkiye dayand??? halde, insanlar dünya çap?nda hergün en az 40.000 tür hayvan ve bitkiyi kullanmaktad?rlar[v]. Birçok insan, besin, korunak ve giyim aç?s?ndan bu türlere ba??ml?d?r. ?laçlar?n önemli bölümü, do?rudan veya dolayl? olarak biyolojik kaynaklardan elde edilmektedir. Canl?lar, günümüz teknolojisinin sunabildi?i en ileri laboratuvarlarda dahi sentezlenmesi mümkün olmayan ilaç bile?iklerini haz?r olarak insanl???n sa?l???na sunmaktad?rlar. Ço?unun ad?n? bile duymad???n?z canl?lar?n, t?pta ve ilaç sanayiinde kullan?m? her geçen gün artmaktad?r. Örne?in, gö?üs ve yumurtal?k kanserine kar?? kullan?lan "taxol" Kuzey Amerika"daki porsuk a?ac?n?n kabu?undan; kanser geli?imini engelleyen "Squalamine" bir köpek bal??? türünün karaci?erinden; kalp yetmezli?i çeken ki?ilere destek olan "digitalis" yüksük otundan; Hodgkin hastal??? ve çocuklardaki kan kanserine kar?? etkili olan iki kimyasal madde (vinblastine ve vincristine) cezayir menek?esinden elde edilmi?tir. Kuzey Amerika ve Bat? Hint Adalar?"nda rastlanan atnal? yengecinteki p?ht?la?t?r?c? bir maddenin vesilesiyle, a??larda, haplarda ya da t?bbi gereçlerde bulunan ve ölüme yol açabilecek bakteriler saptanabilmektedir. Mikroplarla mücadelede kullan?lan antibiyotik içeren maddeler genellikle bakteri ve küf mantarlar?ndan al?nmaktad?r. Yaln?zca do?um kontrolünde üç bin bitki türünden faydalan?lmaktad?r. Bunlar?n yan? s?ra, yeni ilaçlar?n ve a??lar?n denenmesinde ve t?bbi ara?t?rmalarda, bakteriler, ku?lar, maymunlar, fareler, kediler, köpekler, tav?anlar, böcekler ve daha birçok canl? kullan?lmaktad?r[vi].
Biyolojik çe?itlilik, endüstriyel alanda sa?lad??? kaynaklarla da insan ya?am?na önemli kolayl?klar sunmaktad?r. ?n?aat malzemesinden ipli?e, boyadan sak?za, kauçuktan tutkala kadar birçok ürün biyolojik kaynakl?d?r. Canl?lar endüstri alan?nda kaynak sa?lad?klar? gibi bilimadamlar? için model de olu?tururlar. Biyolojik çe?itlilik bu aç?dan öylesine zengin bir rehberdir ki, endüstride kar??la??lan problemleri do?adaki canl?lardan ilham alarak çözümleme ilkesine dayanan yepyeni bir bilim dal?, biyomimetik, do?mu?tur. Canl?lar?n, insan ya?am?n? kolayla?t?rma aray???ndaki bilimadamlar? için nas?l bir cazibe ve ilham merkezi oldu?unu göstermede, a?a??daki yarat?l?? harikalar? örnek verilebilir:
-
Ar? ku?lar?n?n 10 gramdan daha az bir yak?tla Meksika Körfezi"ni geçebilmeleri,
-
Yusufçuklar?n en iyi helikopterlerden bile daha iyi manevra yapabilmeleri,
-
Termit kulelerinde bulunan iklimlendirme ve havaland?rma sistemlerinin, donan?m ve enerji sarfiyat? bak?m?ndan insanlar?n yapt?klar?ndan çok daha üstün olmalar?,
-
Yarasan?n çok-frekansl? ileticisinin, insanlar?n yapt??? radarlardan daha verimli ve duyarl? çal??mas?,
-
I??k saçan alglerin vücut fenerlerini ayd?nlatmak için çe?itli kimyasallar? biraraya getirmeleri,
-
Kutup bal?klar? ve kurba?alar?n donduktan sonra yeniden hayata dönmeleri ve organlar?n?n buz nedeniyle hasara u?ramamas?,
-
Bukalemunun ve mürekkep bal???n?n, bulunduklar? ortamla tam bir uyum içinde olacaklar? ?ekilde derilerinin renklerini, desenlerini an?nda de?i?tirmeleri,
-
Ar?lar?n, kaplumba?alar?n ve ku?lar?n haritalar? olmadan uzun mesafeli yolculuklar yapabilmeleri,
-
Balinalar?n ve penguenlerin oksijen tüpü kullanmadan dalmalar?,
-
DNA sarmal?n?n bilgi depolama kapasitesi,
-
Yapraklar?n fotosentez i?lemi ile, y?lda 300 milyar ton ?eker üretimi yaparak dünyan?n en büyük kimyasal i?lemini gerçekle?tirmesi...[vii]
Ya?am ansiklopedisi projesiyle kay?tland?r?lan milyonlarca canl? türü, hem ortaya koydu?u üstün yarat?l?? ve çe?itlilik hem de insanl??a sa?lad??? faydalar aç?s?ndan Yüce Allah"?n kudret ve rahmetinin birer tecellisidir. Bilim, Allah"?n yaratmas?ndaki muhte?emli?i gözler önüne sermekteyken, evrimciler ya?am?? ve ya?amakta olan bu denli çok canl? aras?nda hala tek bir fosil ara form gösterebilmi? de?illerdir. Böylesine mükemmellikte bir harikalar zincirinin do?an?n kendi bilinçsiz süreçleri içinde tesadüfen geli?ti?ini iddia etmek gibi ak?ld??? bir tutum sergileyen evrimciler, Darwin"in teorisinin, türlerin kökenini aç?klayamad???n? art?k aç?kl?kla itiraf etmektedirler[viii]. Moleküler biyoloji alan?ndaki ke?iflerin ya?am?n kompleksli?inin tahmin edilenin çok ötesinde oldu?unu ortaya koymas?yla, evrimcileri ku?atan açmazlara yenileri eklenmi?, canl?lardaki indirgenemez kompleks yap?lar?n herbiri tesadüfleri ilah edinen evrimciler için birer kabusa dönü?mü?tür. Canl?lar evrimle?memi?, bilimadamlar?nca kataloglanan türlerin herbiri Allah"?n özel olarak dilemesi ve "OL" emriyle varolmu?tur. Yüce Allah, yaratmada diledi?ini art?rand?r:
""Hamd, gökleri ve yeri yaratan, iki?er, üçer ve dörder kanatl? melekleri elçiler k?lan Allah"?nd?r; O, yaratmada diledi?ini artt?r?r. ?üphesiz Allah, her ?eye güç yetirendir."" (Fat?r Suresi, 1)
Canl?lar?n insanlara hizmet eden özellikleri ise Allah"?n rahmetinin bir göstergesidir:
""Sizin için hayvanlarda da elbette ibretler vard?r, size onlar?n kar?nlar?ndaki fers (yar? sindirilmi? g?dalar) ile kan aras?ndan, içenlerin bo?az?ndan kolayl?kla kayan dupduru bir süt içirmekteyiz."" (Nahl Suresi, 66)
[iv] Ça?lar Sunay, Bilim ve Teknik Nisan 1999, s.75
|
